RUŽIČASTI OKTOBAR

Rak dojke je vodeći uzrok obolijevanja i umiranja od malignih bolesti u ženskoj populaciji širom svijeta. Oktobar se, kao Međunarodni mjesec borbe protiv raka dojke, obilježava u mnogim zemljama širom svijeta, kako bi se skrenula pažnja na rasprostranjenost raka dojke i podigla svijest o značaju zdravih oblika ponašanja u prevenciji raka dojke, kao i značaju ranog otkrivanja i mogućnostima pravovremenog započinjanja liječenja osoba oboljelih od raka dojke.

Rak dojke je jedan od najčešćih zloćudnih tumora kod žena u Crnoj Gori. U periodu od 2015.-2019. Godine urađeno je 388 biopsija, dok je karcinom otkriven kod 29,30 odsto slučajeva. Prosječno je na hiljadu snimljenih žena, karcinom otkriven kod njih devet.

Rak dojke se najčešće javlja kod starijih žena koje:

  • imaju najbliže srodnice (majka, sestra, tetka, baka) oboljele od ove bolesti;
  • su prvu menstruaciju dobile prije 12. godine, i poslednju imale posle 50. godine;
  • nisu rađale ili su imale prvi porođaj posle 30. godine života;
  • duže vreme koriste hormonsku terapiju, alkohol i duvan;
  • su gojaznije i fizički neaktivne.

Rak dojke je zloćudni tumor, koji ukoliko se otkrije u ranoj fazi može biti poptpuno izliječen. Crna Gora je započela program za rano otkrivanje raka dojke, skrining mamografijom, koji je besplatan za sve žene starosti od 50. do 69. godine.

Oktobar se, kao Međunarodni mjesec borbe protiv raka dojke, obilježava u mnogim zemljama širom svijeta, kako bi se skrenula pažnja na rasprostranjenost ove bolesti i podigla svijest o značaju prevencije i ranog otkrivanja, kao i o mogućnostima pravovremenog započinjanja liječenja osoba oboljelih od karcinoma dojke.
Rak dojke je vodeća maligna bolest kod žena, kako u razvijenim tako i u zemljama u razvoju. Rizik da oboli od karcinoma dojke ima svaka 8 do 12 žena. Prema podacima Svjetske zdravstvene organizacije i GLOBOCAN 2018. u svijetu svake godine od karcinoma dojke oboli više od 2 miliona žena, a preko pola miliona umre.

OTKRIVEN NA VRIJEME, RAK DOJKE JE IZLEČIV U ČAK PREKO 90% SLUČAJEVA.

Zašto su važni redovni pregledi?

Redovni preventivni pregledi su jedini pouzdan i najučinkovitiji način za očuvanje i unaprijeđenje zdravlja. Oni obuhvataju kako samopregled tako i čitav niz dijagnostičkih metoda koje su bezbolne, komforne i izuzetno precizne.

Preporuke su da svaka žena nakon 20-te godine života, treba sama jednom mjesečno da uradi samopregled dojki, u periodu između 5-og i 10-og dana od početka menstrualnog ciklusa. Žene u menopauzi pregled izvode uvijek istog datuma u mjesecu. Mjesečnim samopregledom dojke upoznajete građu svojih dojki i na taj način možete da prepoznate svaku novu promjenu u njima.

Ukoliko tokom pregleda dojki primijetite uvećanje dojke, koje ranije nije postojalo, čvorić, kvržicu ili zadebljanje na bilo kom dijelu dojke, promijenjenu boju i izgled kože dojke  sa crvenilom, pojavom nabora, iscjedka iz bradavice (van perioda dojenja), promjenom izgleda bradavica koje postaju uvučene, čvor u pazušnoj jami… – nema potrebe za panikom, ali je potrebno da se obavezno posavjetujete sa svojim izabranim doktorom.

Osim redovnog samopregleda dojke, ultrazvučni pregled dojki je najčešće metoda izbora za pregled žena mlađih od 35 godina života. Pregled može trajati i do 30-ak minuta, a najbolje je ga je obaviti po završetku menstrualnog ciklusa, kada su dojke manje bolne i napete, kod specijaliste radiologa koji je edukovan za tu vrstu pregleda.

Mamografija je metoda izbora za pregled žena nakon 50. godine života kao i žena nakon 40. godine života sa prisutnim faktorima rizika za nastanak karcinoma dojke posebno kod žena sa pozitivnom porodičnom anamnezom karcinoma dojke kod bliskih srodnika. U Crnoj Gori je u opštinama Podgorica, Cetinje, Danilovgrad i Kolašin uspostavljen organizovan i centralizovan program ranog otkrivanja raka dojke. Namijenjen je ženama starosti od 50-69 godina života. U skriningu se kao primarni test koristi digitalna mamografija.

 

Pozivamo sve žene uzrasta od 50 do 69 godina, da se odazovu pozivu na skrining mamografiju u okviru organizovanog ili oportunog skrininga raka dojke.